Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Cieszynie

70-lat Polskiego Towarzystwa Historycznego Oddział w Cieszynie

W 2025 roku cieszyński Oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego obchodzi jubileusz 70-lecia. Z tej okazji 16 października w Sali Sesyjnej cieszyńskiego Ratusza odbyło się uroczyste spotkanie, w którym udział wzięli między innymi przedstawiciele Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Historycznego - Prezes PTH prof. Robert Litwiński, Prezes cieszyńskiego oddziału prof. Wacław Gojniczek i Sekretarz Generalny Polskiego Towarzystwa Historycznego prof. Jarosław Kłaczkow, poprzedni prezesi cieszyńskiego PTH, członkowie Oddziału i zarządów najbliższych Oddziałów, przedstawiciele instytucji kultury i nauki z Cieszyna oraz okolicy.

Patronat nad wydarzeniem objęła Burmistrz Miasta Cieszyna Gabriela Staszkiewicz, która podczas jubileuszu 70-lecia złożyła na ręce cieszyńskiego Oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego gratulacje oraz wyrazy uznania za wieloletnią pracę na rzecz popularyzowania historii, pielęgnowania dziedzictwa kulturowego oraz kształtowania świadomości historycznej wśród mieszkańców regionu.

- Siedem dekad działalności Towarzystwa to nie tylko imponujący dorobek naukowy i organizacyjny, ale przede wszystkim świadectwo nieustannego zaangażowania, pasji oraz troski o zachowanie pamięci historycznej – napisała w Liście Gratulacyjnym, podkreślając, że to szczególna okazja, by z wdzięcznością wspomnieć wszystkich, którzy przez lata tworzyli i rozwijali cieszyński Oddział. To również moment dumy z dotychczasowych osiągnięć oraz ważna chwila refleksji, która może stać się inspiracją i motywacją do dalszych działań.

Cieszyński Oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego powstał w 1955 roku. W ciągu 70 lat w jego działalność zaangażowanych było kilka pokoleń historyków, nie tylko z Cieszyna czy powiatu, ale również z Bielska-Białej oraz Zaolzia. Efektem ich prac jest wiele publikacji, w tym „Pamiętnik Cieszyński” (od 1961 r.), którego najnowszy tom 25. ukazał się w 2024 r. Ponadto członkowie PTH wygłosili wiele prelekcji, wykładów, odbyło się również szereg konferencji. Warto tu wspomnieć, że trzytomowa monografia dziejów Cieszyna powstała na wskutek współpracy cieszyńskiego PTH z Urzędem Miejskim w Cieszynie.

Warto również nadmienić, że Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Cieszynie podejmuje szereg działań na rzecz badania i popularyzacji dziejów miasta i regionu. Sztandarowym projektem jest wydawanie wspomnianego "Pamiętnika Cieszyńskiego" - jedynego polskiego recenzowanego czasopisma naukowego poświęconego historii Śląska Cieszyńskiego (w latach 1961-2024 ukazało się 25 tomów).

Po wniesieniu istotnego wkładu w powstanie pomnikowych monografii historycznych Cieszyna (3 tomy) oraz Śląska Cieszyńskiego (8 tomów i m.in. prestiżowa Nagroda im. Wacława Felczaka i Henryka Wereszyckiego za rok 2015), w ostatnich latach Towarzystwo skupia się na zamieszczaniu pomocnych badaczom i miłośnikom historii treści w swoich mediach internetowych, m.in. realizowane z małych grantów projekty "Bibliografia zawartości Pamiętnika Cieszyńskiego" (2023), "Historia Cieszyna i Śląska Cieszyńskiego online — stworzenie dostępnej online bazy tekstów na temat dziejów miasta i regionu” (2021), "Cieszyńscy Bohaterowie - słownik biograficzny Kawalerów Virtuti Militari związanych ze Śląskiem Cieszyńskim” (2018) i inne. Prócz tego wielu członków stowarzyszenia jest czynnie zaangażowanych w życie intelektualne miasta i regionu.

Cieszyński Oddział PTH liczy 49 osób (stan na 31.12.2024 r.). Są to głównie zawodowi historycy (w tym wielu posiadających tytuły naukowe) oraz miłośnicy historii regionu.