Laury Ziemi Cieszyńskiej

Jak co roku w Święto Niepodległości 11 listopada przeżywaliśmy uroczystość wręczenia Laurów Ziemi Cieszyńskie w Teatrze im. Adama Mickiewicza.

Srebrna Cieszynianka to laur dla wyjątkowych mieszkańców naszego regionu. Wręczana jest za zaangażowanie w prace społeczne, rozwój i promocję naszego regionu. Są wśród wyróżnionych przedstawiciele różnych środowisk wykazujący się osiągnięciami w działalności kulturalnej, samorządowej czy społecznej, szerzący tradycje kulturowe, a ich dokonania można uznać za godne naśladowania i stanowiące fundament, na którym powinny się wzorować kolejne pokolenia.

zdj. Krzysztof Puda

W tym roku to zaszczytne wyróżnienie otrzymali:

    Helena Lipowska (Brenna)
    Mirosław Staniek (Chybie)
    Piotr Gruchel (Cieszyn)
    Zofia Legierska (Dębowiec)
    Krystian Kamieniorz (Goleszów)
    Andrzej Chrapek (Hażlach)
    Jan Gazur (Istebna)
    Anna Wantulok (Jaworze)
    Maciej Bieniek (Skoczów)
    Bronisław Świeży (Strumień)
    Tadeusz Browiński (Ustroń)
    Krystyna Pilch (Wisła)
    Mirosław Staniek (Zebrzydowice)
    Tadeusz Glos (Powiat Cieszyński)

zdjęcia Krzysztof Puda

Honorową Złotą Cieszyniankę decyzją Stowarzyszenia Samorządowego Ziemi Cieszyńskiej otrzymała Joanna Jurgała-Jureczka.

zdj. Krzysztof Puda

Rada Miejska Cieszyna Uchwałą nr XVIII/243/25 w sprawie przyznania Lauru "Srebrnej Cieszynianki 2025" postanowiła wyróżnić w tym roku Pana Piotra Gruchela.

zdj. Krzysztof Puda

Piotr Gruchel urodził się 6 września 1954 roku w Cieszynie. Jest pedagogiem, muzykiem, twórcą, animatorem kultury i filmowcem. Ukończył Filię Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie oraz studia podyplomowe w Akademii Muzycznej im. F. Chopina w Warszawie. Z tą wiedzą i pasją przez lata dzielił się jako pedagog, wykładowca Uniwersytetu Śląskiego, instruktor muzyczny oraz animator cieszyńskiej kultury.
Jako nauczyciel Liceum Ogólnokształcącego im. Antoniego Osuchowskiego oraz Szkoły Podstawowej nr 2 poza dydaktyką realizował z młodzieżą różne formy artystyczne. Jego zespoły wokalne zdobywały czołowe wyróżnienia na konkursach wojewódzkich i międzywojewódzkich. Powołana przez niego do życia redakcja Szkolnego Radiowęzła „Trzynastka” była w tamtym czasie absolutnie prekursorską działalnością zarówno w aspekcie technicznym, jak i twórczym.
W latach 1986 – 2004 był nauczycielem akademickim Filii Uniwersytetu Śląskiego. Wraz z grupą wykładowców wdrożył innowacyjny program nauczania muzyki dla kierunku pedagogika wczesnoszkolna. Jako akompaniator chóru akademickiego na tymże kierunku  stworzył kilkanaście aranżacji na chór żeński.  W ramach współpracy z Instytutem Muzyki rozwijał pionierską działalność w dziedzinie informatyki muzycznej, a na zajęciach specjalistycznych dzielił się ze studentami doświadczeniami z zakresy akompaniamentu i improwizacji muzycznej. Jako filmowiec dokumentował cykliczne warsztaty metodyczne z u działem pedagogów z Austrii i Holandii.
W latach 2004–2019 pełnił funkcje zastępcy naczelnika i naczelnika Wydziału Kultury w Urzędzie Miejskim w Cieszynie. Poza obowiązkami urzędniczymi stał się aktywnym organizatorem, współorganizatorem bądź koordynatorem z ramienia Miasta Cieszyna, a nierzadko również uczestnikiem wielu przedsięwzięć kulturalnych, patriotycznych i religijnych. Do najważniejszych należą: Obchody 90 i dalszych rocznic powołania Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego, obchody 100 rocznicy Wymarszu Legionu Cieszyńskiego, obchody 1200 Lecia Legendarnego Założenia Miasta Cieszyna, obchody 100 lecia Odzyskania Niepodległości, Międzynarodowy Festiwal Filmowy „Wakacyjne Kadry”, Festiwal Europejskich Szkół Artystycznych i Twórczości „Kręgi Sztuki”, Międzynarodowy Studencki Festiwal Folklorystyczny, Światowe Dni Młodzieży (wątek włoski w Cieszynie), cykliczne koncerty Karol Stryja in Memoriam,  „Pop and Classic”, Szkolna Ławka Artystyczna, Powiatowy Przegląd Szkolnych Zespołów Artystycznych  i wiele innych.
Od młodzieńczych lat udzielał się w cieszyńskim kulturalnym amatorskim ruchu artystycznym. Zespoły muzyczne „Niezapominajki” przy PSM,  „Stres”, „Bezes” ze Stanisławem Wenglorzem, współpraca z kabaretami „Chochlik”, „Dekiel”, współorganizacja kultowej wówczas imprezy „Bigos artystyczny”, prowadzenie studenckiego big-bandu, to był czas zdobywania dobrych doświadczeń. W roku 1992 założył grupę wokalną „Zespół, którego nie ma”, specjalizującą się w prezentowaniu współczesnych kolęd. Ich czas na estradzie trwał 20 lat. W ubiegłym roku, po przerwie, wrócił na estradę. 
40 lat był związany z Zespołem Pieśni i Tańca „Ziemi Cieszyńskiej” im. Janiny Marcinkowej jako akompaniator, chórmistrz, czynny muzyk kapeli, aranżer, a w latach 2006 do 2022 kierownik muzyczny zespołu. Z Zespołem brał udział w licznych koncertach krajowych i zagranicznych, w tym prestiżowych festiwalach folklorystycznych, na których Zespół zdobywał liczne nagrody i trofea. Jest autorem wielu opracowań na kapelę i chór. Pełnił także rolę prezentera i edukatora. Zrealizował kilka filmów z udziałem Zespołu, w tym „Dla was kolędujemy” w wykonaniu zespołowych dzieci i młodzieży.
Jego pasją, poza muzyką, była realizacja dźwięku. Współpracuje w tym zakresie głównie z Teatrem im. A. Mickiewicza, gdzie realizuje koncerty, spektakle teatralne i inne imprezy z udziałem znanych artystów profesjonalnych, zespołów i orkiestr. Wspiera liczne przedsięwzięcia lokalne i amatorskie. Od 1993 r. związał się na stałe z Teatrem przy parafii św. Elżbiety, dla którego prócz realizacji dźwięku aranżuje i nagrywa muzykę do spektakli. Długoletnia współpraca trwa też ze Szkołą Tańca PeDeBe, owocem której jest 29 musicali oraz filmy o treściach z zakresu profilaktyki anty przemocowej. 
Jest autorem wielu opracowań muzycznych – na wokalne i instrumentalne zespoły kameralne, chóry, w tym, dedykowane dla chórów Lutnia, Echo, Czantoria, Gorol, na  orkiestrę dętą i inne zespoły. Jest twórcą opracowań i wykonań hejnału miasta Cieszyna, fanfary Euroregionu Śląsk Cieszyński, fanfary na uroczystość wręczenia laurów Srebrnej i Złotej Cieszynianki. Od ubiegłego roku tworzy oprawę muzyczną do „Lekcji śpiewania patriotycznego” z okazji świat państwowych. Od 2023 r. współpracuje z Liceum Ogólnokształcącym im. M. Kopernika w zakresie aranżowania repertuaru na „Koncerty Walentynkowe”.   
Jego dorobek obejmuje także filmy dokumentalne, reportaże i impresje filmowe, w tym 14 odcinkowy cykl „Viva il canto od kuchni”, 5 portretów filmowych o cieszyńskich drukarzach, w koprodukcji z Muzeum Drukarstwa, a nagrania fonograficzne z jego utworami liczone są w wielotysięcznych nakładach.
W bieżącym roku z żoną, Marią, obchodzili 50-lecie pożycia małżeńskiego.
Za swoje zasługi otrzymał m.in. Złoty Krzyż Zasługi, Złotą Odznakę Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego, Nagrodę Miasta Cieszyna w dziedzinie twórczości artystycznej  oraz Nagrodę im. ks. Leopolda Szersznika Powiatu Cieszyńskiego.